Ölülerle Yaşamak: Endonezya’da Ma’nene Geleneği

Yakınlarınız, eşiniz dostunuz öldükten sonra onları bir daha göremeyeceğinize inanıyorsanız, Endonezya’ya bir bakın. Endonezya’da İslam en yaygın dindir. Nüfusun %86,7’si Müslümandır. Dünyada en fazla Müslüman nüfusa sahip ülkedir. Dünya üzerinde farklı yerlerde birçok gelenek ve kültür var. Fakat Endonezya’nın Ma’nene Festivali gibisini daha önce duymadığınıza eminim. Endonezya’nın Tana Toraja adlı bölgesinde yaşayan Toraja halkı, her üç yılda bir ölülerini mezarlarından çıkarıp temizliyor ve onlara kıyafet giydiriyor. Bu geleneğin başlangıcı ise daha ilginç. Efsaneye göre Pong Rumasek adlı bir avcı bir gün dağda ceset buluyor ve onu evine götürüyor. Cesedi temizleyip ona kendi giysilerini giydirdikten sonra, avcı büyük bir servet ve kutsanma elde ediyor. Bu inanç, Ma’nene Festivali’ne dönüşüyor.

Bazı durumlarda aileler, yeni ölen kişiyi gömmek için yeterli maddi güce ulaşana kadar cesedi saklıyor. Torajaların inancına göre kişi gömülene kadar ruhu, yaşayanların dünyası olan Puya ’da kalıyor. Diğer insanlar tarafından tuhaf karşılansa da Toraja halkı bu festivali ölülerine saygı göstermek ve onların ihtiyaçlarını karşılamak için yapıyor. Sanki yaşıyorlarmış gibi ölüler mezarlarından çıkarılıyor, temizleniyor, güzel giysiler giydiriliyor ve tekrar uğurlanıyorlar.

Endonezya’daki ölü festivali Ma’nene’ye katılan biri şöyle anlatıyor:

Ben 2015 yazında Tana Toraja’da bir soylunun cenaze törenine katıldım. Tana Toraja, Sulawesi Adası’nda bir yer. Endonezya’nın nadir Hristiyan bölgesi. Biliyorsunuz ki Endonezya’nın büyük çoğunluğu Müslüman. Torajalılar Hristiyan ancak eski geleneklerini sürdürüyorlar. Zaten sömürge zamanı Hollandalıların kendilerini korumaları için Hristiyan olmuşlar ama yaşantıları eskisi gibi, pek değişmemiş. Torajalılar için cenaze törenleri çok önemli. Hatta Torajalılar varını yoğunu cenaze törenleri için kullanıyor diyebilirim ve yıllarca para biriktiriyorlar. Cenaze törenlerinde para, domuz ve bufalolar için harcanıyor. Cenaze zamanı ne kadar domuz ve bufalo kurban edilirse, ölen kişinin cennete o kadar çabuk ve doğru yoldan ulaşacağına inanıyorlar. Kurban edilen domuz ve bufaloların sırtında mı gidiyorlar Buya’ya (Torajalıların cenneti Buya), bilemiyorum ama kesinlikle ölüye yol gösteriyorlar. Para biriktirme ve görkemli bir cenaze töreni yapmak için yıllarca bekledikleri dönemde, ölü kişi mumyalanmış şekilde evde tutuluyor. Her gün yemeği, sigarası ikram ediliyor…

References:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *